Nieuwe Hollandse Waterlinie

Een lezing door Kees Schipper, georganiseerd door de ASZ.

De Nieuwe Hollandse Waterlinie was een verdedigingslinie. Water was het verdedigingswapen. Als de vijand eraan kwam, konden stroken weiland tussen Muiden en de Biesbosch onder water gezet worden. Het land werd daardoor moeilijk begaanbaar voor de vijand. De linie deed dienst van 1815 tot ongeveer 1940.

Door hoogteverschillen in het landschap, bijvoorbeeld bij rivieren en dijken, bleven sommige gronden droog en dus begaanbaar door de  vijand. Deze kwetsbare delen van de Waterlinie werden onder schot gehouden vanuit forten. Ook heeft de Linie vijf vestingsteden: Muiden, Weesp, Naarden, Gorinchem en Woudrichem.

De Waterlinie heeft haar waarde als verdedigingslinie nooit echt kunnen bewijzen, maar is wel drie keer (deels) in staat van verdediging gebracht. In 1870 toen de Frans-Duitse oorlog dreigde uit te draaien op een Europese oorlog, tijdens de Eerste Wereldoorlog en de laatste keer in 1939 toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog, als de Duitsers over de onder water gezette gebieden vliegen, blijkt dat de Linie zijn verdedigingswaarde grotendeels heeft verloren. Tegenwoordig heeft de Nieuwe Hollandse Waterlinie een nieuwe functie. Het is nu een prachtig gebied, waarin je de geschiedenis volop kunt beleven.

Na de oorlog van 1870 werd de Stelling van Amsterdam uitgebreid en gemoderniseerd. Ook is in die tijd Fort Pampus gebouwd. Fort Pampus is gebouwd op de ondiepte Muiderzand. Op deze zelfde ondiepte is ook de uitdrukking: “voor Pampus liggen” ontstaan.

Pampus is gedeeltelijk op de ondiepte gebouwd, en gedeeltelijk op 3852 houten palen. De bouwkosten van dit eiland bedroegen 800.000 gulden, en het wapentuig 900.000 gulden. Ook op Pampus is gelukkig nooit gevochten. Soldaten die in Muiden gelegerd waren, gingen regelmatig op Pampus oefenen. Alleen tijdens de Eerste Wereldoorlog zijn er 220 soldaten op Pampus gelegerd geweest.

Kees Schipper is sinds 2000 als gids actief op het Forteiland Pampus. Naast het rondleiden van de gasten heeft hij zich verdiept in de historie van dit fort en de stelling van Amsterdam. Daar is later zijn belangstelling voor het functioneren van de complete Hollandse Waterlinie bij gekomen.

Aanmelding vooraf is nodig: aszlezingen@gmail.com of 06 22304718.

Datum

do 09 jun 2022

Tijd

Zaal open: 14.00
14:30

Toegangsprijs

€5.00

More Info

Aanmelden
Aanmelden

© 2022

Thema gemaakt door Anders NorenBoven ↑